Wekelijkse vogelradar – 17 juli 2026

Van harte welkom bij de ‘Wekelijkse Vogelradar’! In deze rubriek lees je elke vrijdag alle informatie die je nodig hebt om jouw weekend tot een geslaagd vogelweekend te maken. We zetten actuele zeldzaamheden, unieke kansen en een voorspelling op het gebied van te verwachten vogels voor je op een rijtje. Zo ben je helemaal op de hoogte waar jij vogels kan kijken en op welke vogelsoorten je extra bedacht moet zijn. Er werden deze week veel leuke krenten gevonden. Dus laten we maar snel beginnen.

Zeldzaamheden

• De klapper van deze periode blijft zonder twijfel de vierde grote kanoet ooit voor Nederland. De vogel verblijft al sinds 21 juni in ons land en werd ook deze week nog regelmatig gezien op zijn nieuwe pleisterplaats op Texel (NH). Inmiddels is de soort al drie dagen niet meer waargenomen, maar dat hoeft niet te betekenen dat hij vertrokken is. Tussen de laatste waarneming in Zeeland en de eerste melding op Texel zat immers ook ruim anderhalve week. Staat de vogel nog ergens verscholen tussen de steeds groter wordende groepen Kanoeten, of heeft hij zijn reis inmiddels voortgezet?
• Ook de rallen zijn deze week weer uitstekend vertegenwoordigd. In Steenwijkerland (OV) wordt sinds 2 juli betrouwbaar een zingend paartje Klein Waterhoen gehoord.
• Slechts twee kilometer verderop, ook in Steenwijkerland (OV), werd een roepend vrouwtje van het Kleinst Waterhoen ontdekt. Daarmee kregen enkele personen de kans om op één avond beide Zapornia-soorten van de Western Pelearctic waar te nemen.
• Of het nog echt als een grote zeldzaamheid moet worden beschouwd, daar kun je inmiddels over discussiëren, maar de 24e Ralreiger voor Nederland lijkt zich uitstekend thuis te voelen in het uitgestrekte moeras van de Oostvaardersplassen (FL). Dat deze soort bezig is aan een opmars was al langer duidelijk, en deze waarneming zou zomaar een voorbode kunnen zijn van andere zuidelijke soorten die de komende jaren steeds vaker in Nederland zullen verschijnen.

Leuke krenten

• De steltlopertijd begint langzaam op gang te komen. Zo werden deze week weer grauwe franjepoten en gestreepte strandlopers gezien in de Ezumakeeg (FR). De adulte poelruiter in de Breebaartpolder (GR) werd op de 14e opnieuw waargenomen.
• Op de 16e werden bovendien twee verschillende breedbekstrandlopers ontdekt: één in de Breebaartpolder (GR) en één in de Oostvaardersplassen (FL). Deze vroege steltlopers vormen een mooie voorbode van de steltloperpiek die in augustus wordt verwacht.
• Op de 12e werd een grijze wouw ontdekt op de Gastelsche Heide (NB). De vogel was slechts één dag twitchbaar en is sindsdien niet meer teruggevonden.
• Op Terschelling (FR) verblijven deze week twee roodmussen: een adult en een eerste-zomervogel. Beide worden onregelmatig gezien, maar lijken nog steeds aanwezig.
• In Goirle (NB) wordt al sinds half juni een grauwe gors waargenomen. De vogel laat zich lastig zien, maar is betrouwbaar aanwezig op dezelfde locatie. Een uitstekende soort om midden in de zomer nog aan de lijst toe te voegen.
• Ook de zwarte ibis liet zich deze week weer goed zien. Op drie verschillende locaties in Nederland werden individuen gemeld. De vogel bij Elst (UT) is sinds de 11e niet meer waargenomen. De twee exemplaren aan de Friese zijde van het Lauwersmeer (FR) zwerven wat door de omgeving, maar worden nog altijd zeer regelmatig teruggevonden.
• Dat de graszanger sterk toeneemt in Nederland is inmiddels geen nieuws meer. Alleen al deze week werd de soort in 29 verschillende kilometerhokken vastgesteld, waarvan maar liefst 10 buiten Zeeland. Dat onderstreept de gestage uitbreiding van de soort.
• Ook zeldzame sterns waren weer goed vertegenwoordigd. De bekende staging-plek voor lachsterns in Pekela (GR) wordt opnieuw gebruikt door meerdere individuen. Daarnaast zijn ook dit jaar weer lachsterns aanwezig in Borger-Odoorn (DR). De komende weken biedt deze soort dan ook een mooie kans voor vogelaars om hem tijdens de najaarstrek aan hun jaarlijst toe te voegen.
• Naast de lachstern waren ook de moerassterns goed vertegenwoordigd. Zo werden witwangsterns gemeld in maar liefst 13 verschillende kilometerhokken. Daarnaast werd op de 10e een adulte witvleugelstern in zomerkleed ontdekt op De Kreupel (NH).
• De zomerpiek is daarnaast een uitstekende periode om schaarse broedvogels en overzomerende soorten waar te nemen. Verspreid door het land werden deze week onder andere bijeneter, zwarte ooievaar, draaihals, kwak, woudaap en hop gezien. Een van de aantrekkelijkste overzomerende roofvogels blijft de slangenarend, waarvan deze week meerdere exemplaren boven verschillende heidegebieden werden gemeld.

Unieke kansen

• De komkommertijd loopt langzaam ten einde. Dat betekent dat de eerste zomergasten hun reis naar het zuiden alweer zullen voortzetten. Geniet de komende weken daarom nog van deze kortstondige overzomeraars. Denk aan soorten als wielewaal, bosrietzanger, grote karekiet, nachtzwaluw en fluiter. Elke waarneming kan zomaar de laatste van het jaar zijn. Bezoek daarom nog eens je lokale loofbos, heide of moeras; de kans is groot dat je daar de laatste zomergeluiden van het seizoen kunt meepikken.

Vooruitblik

De weersomstandigheden lijken de komende week vrij stabiel te blijven, met na het weekend zelfs een lichte opwarming. Op het eerste gezicht oogt eind juli vaak nog als een rustige periode, maar schijn bedriegt. Juist deze weken kunnen voor verrassingen zorgen.
Wie weet duikt er ineens een groene bijeneter of rode rotslijster op in een bosje. Op de lokale steltloperplas kan zomaar een Bonaparte’s strandloper of steppevorkstaartplevier verschijnen. En voor de zeevogelaars ligt misschien wel de ontdekking van de tweede brilstern voor Nederland in het verschiet.
Ook de kelpmeeuw blijft een soort om scherp op te letten. Met inmiddels negen aanvaarde gevallen in Spanje en drie in Frankrijk lijkt het slechts een kwestie van tijd voordat deze soort ook Nederland weet te bereiken. De vraag is dan ook niet óf, maar vooral: wie ontdekt de eerste Nederlandse kelpmeeuw?