Zo herken je de grasmus

Kenmerken

De onopvallende grasmus komt vooral voor in halfopen landschappen. Denk dan met name aan bosranden, struweel van meidoorn en braam en braakliggende terreinen. Ze zingen vaak vanaf een opvallende zangpost zoals een uitstekende tak of de top van een struik. Grasmussen maken korte zangvluchten waarbij ze hun levendige ratelende zang laten horen. Broeden doen ze in diezelfde dichte struiken. Ze verstoppen hun nest goed laag bij de grond.

Kleed man

Het verenkleed van een mannetje grasmus is contrastrijk met een grijsblauwe nek en kop (1). De hals en keel (2) zijn wit en contrasteren sterk met de bruine onderdelen. Grasmussen hebben een vrij licht gekleurde oogring (3). De vleugelpanelen (4) zijn warm roodbruin gekleurd en ogen vrij donker. De handpenprojectie (5) is vrij lang en steekt tot aan de stuit. De poten (6) zijn licht gekleurd en kunnen bijna oranje gekleurd zijn. De buik en flanken (7) kunnen een roze zweem hebben maar dat is erg variabel en niet bij alle mannen duidelijk zichtbaar.. Ook de tijd van het jaar kan daar invloed op hebben.

Kleed vrouw

Een grasmus vrouwtje is veel minder contrastrijk gekleurd en getekend dan haar man. De warmbruine bovendelen zijn bij een vrouwtje eerder lichtbruin tot enigszins grijs gekleurd. Ook de keel is minder wit en eerder vuilwit tot lichtgrijs gekleurd. De kop en nek zijn eveneens veel minder grijsblauw gekleurd. Het vrouwtje is dus over het geheel genomen wat grijzer en fletser gekleurd dan een mannetje grasmus, maar ze is wel goed als grasmus te herkennen.

Kenmerkend gedrag

Grasmussen komen vanaf half april terug uit Afrika. De mannetjes arriveren dan wat eerder dan de vrouwtjes. In het dichte struikgewas van bijvoorbeeld bramenstruiken maakt hij verschillende nesten waarvan het vrouwtje dan het meest geschikte uitkiest. Als er geen geschikt nest bij zit, bouwt het vrouwtje alsnog zelf een nieuw nest De grasmusman is vooral in het voorjaar erg levendig en vocaal. Vanaf zijn zangpost stijgt hij dan fladderend op en zingt hij luid zijn krassende lied. Grasmussen leven voornamelijk van insecten, rupsen en spinnen. Wat later in het seizoen komen daar nog bessen bij.

Gelijkende soorten

De braamsluiper lijkt op het eerste gezicht sterk op de grasmus, maar wie wat beter kijkt ziet dat er nogal wat verschillen in het uiterlijk zijn. Zo heeft de braamsluiper geen warmbruine bovendelen en is daar vooral egaal koud grijsbruin gekleurd. De poten zijn zwart en de oorstreek is ook donker gekleurd. De witte oogring is alleen aan de onderkant van het oog goed zichtbaar. Daarnaast valt de scherpe aftekening tussen de donkere grijze kop en en witte keel op. De braamsluiper behoort tot de familie van de grasmussen en dat is ook goed te zien.

Wist je dat?

• De grasmus door zijn snerpende en krassende zang ook wel oneerbiedig krasmus wordt genoemd?
• Het goed met deze soort gaat? Met name in het Landelijke gebied nemen de aantallen nog steeds licht toe.
• Dat zelfs het silhouet van de grasmus goed herkenbaar is?